Welke films hebben de 21e eeuw écht gevormd? Die vraag stelde The New York Times aan honderden filmmakers, acteurs, critici en andere filmkenners. Het resultaat: een gezaghebbende lijst met de 100 beste films van de 21e eeuw. Geen box office-overzicht, geen publieksstemming, maar een inhoudelijke ranglijst gebaseerd op artistieke impact, vernieuwing en blijvende invloed.
De lijst voor de 100 beste films zorgt – zoals altijd – voor discussie. Want hoe vergelijk je een intieme arthousefilm met een groots epos? En waarom staat de ene publiekslieveling lager dan verwacht, terwijl een kleinere film juist hoog eindigt? Juist dat maakt deze selectie interessant. Het is een lijst die laat zien hoe cinema zich de afgelopen 25 jaar heeft ontwikkeld.
In deze blog licht ik een aantal opvallende films uit de NYT-lijst toe en bekijken we waarom ze zo belangrijk zijn voor deze eeuw.
Alles op een rijtje
Wat maakt deze lijst bijzonder?
De lijst van 100 beste films van The New York Times is gebaseerd op stemmen van internationale filmprofessionals: regisseurs, scenaristen, acteurs en critici. Dat betekent dat er vooral is gekeken naar:
- artistieke kwaliteit
- culturele en maatschappelijke impact
- originaliteit en vernieuwing
- invloed op andere filmmakers
Het resultaat is geen “meest bekeken”-lijst, maar een filmhistorisch document van de hoe 21e-eeuwse cinema zich heeft ontwikkeld.
Mulholland Drive (2001) – David Lynch
Eén van de films die hoog eindigt op de lijst is Mulholland Drive. Deze surrealistische thriller van David Lynch wordt vaak genoemd als dé film die laat zien hoe film ook kunst kan zijn.
Het verhaal – of beter gezegd: de ervaring – is fragmentarisch, dromerig en soms ronduit verwarrend. Juist dat maakt de film zo invloedrijk. Lynch laat zien dat niet alles verklaard hoeft te worden. Mulholland Drive zette de toon voor een generatie filmmakers die durfden te experimenteren met structuur en betekenis.
There Will Be Blood (2007) – Paul Thomas Anderson
Volgens velen één van de beste films ooit gemaakt. There Will Be Blood is een intense karakterstudie over macht, ambitie en kapitalisme. Daniel Day-Lewis zet een rol neer die inmiddels legendarisch is geworden.
De film laat zien hoe de jacht op succes en rijkdom kan ontsporen. Met lange scènes, minimale muziek en ijzersterk acteerwerk is dit een film die niet wil behagen, maar confronteert. Precies daarom staat hij zo hoog op de NYT-lijst.
Parasite (2019) – Bong Joon-ho
De Zuid-Koreaanse film Parasite is één van de meest recente titels in de top 100 maar maakte direct enorme indruk. Ook op mijzelf, wat een meesterwerk. De film combineert satire, thriller en maatschappijkritiek op een manier die wereldwijd aansloeg.
Het verhaal over twee families uit totaal verschillende sociale klassen legt op scherpe wijze de kloof tussen arm en rijk bloot. Parasite won als eerste niet-Engelstalige film ooit de Oscar voor Beste Film en liet zien dat internationale cinema definitief doorbrak bij het grote publiek.
No Country for Old Men (2007) – Coen Brothers
Met No Country for Old Men leverden de Coen Brothers een ijskoude thriller af die het genre opnieuw definieerde. De film staat bekend om zijn spanning, minimale muziek en de angstaanjagende rol van Javier Bardem als Anton Chigurh.
Wat deze film zo bijzonder maakt, is dat hij weigert duidelijke antwoorden te geven. Goed en kwaad lopen door elkaar, toeval speelt een grote rol en de wereld voelt onverschillig. Een somber maar krachtig portret van moderne onzekerheid.
Eternal Sunshine of the Spotless Mind (2004) – Michel Gondry
Niet alle topfilms zijn zwaar of donker. Eternal Sunshine of the Spotless Mind is een romantisch sciencefictiondrama dat laat zien hoe liefde, herinneringen en pijn met elkaar verweven zijn.
De film werd geprezen om zijn originele verhaal, visuele creativiteit en emotionele diepgang. Het is een perfect voorbeeld van hoe Hollywood en arthouse elkaar kunnen ontmoeten – iets wat volgens veel critici steeds zeldzamer wordt.
Waarom ontbreken sommige publieksfavorieten?
Een veelgehoorde kritiek op de 100 beste films lijst van NYT is dat bepaalde populaire franchises of blockbusters relatief laag eindigen of ontbreken. Dat is geen toeval. De lijst draait niet om commercieel succes, maar om artistieke en culturele invloed.
Films die nieuwe filmtaal introduceerden, maatschappelijke discussies aanwakkerden of andere makers inspireerden, kregen voorrang boven films die “alleen” succesvol waren aan de kassa.
Wat zegt deze lijst over cinema in de 21e eeuw?
Wat opvalt aan de 100 beste films lijst is de diversiteit. Niet alleen Hollywood domineert, maar ook Europese, Aziatische en onafhankelijke films krijgen een prominente plek. Daarnaast is er meer ruimte voor vrouwelijke regisseurs en verhalen die buiten de traditionele kaders vallen.
De 21e eeuw blijkt een periode waarin film steeds persoonlijker, experimenteler en internationaler is geworden. De volledige lijst van de 100 beste films van deze eeuw zie je hier staan:
Tot slot
De lijst met de 100 beste films van de eeuw volgens The New York Times is geen definitief oordeel, maar wel een waardevolle momentopname. Het laat zien welke films onze tijd hebben gevormd, uitgedaagd en verrijkt.
Of je het nu overal mee eens bent of niet: deze lijst nodigt uit om films (opnieuw) te kijken, te bespreken en te ontdekken waarom cinema nog steeds zo’n krachtige kunstvorm is.
Lees ook:
FAQ
Wat bedoelt NYT met “films van de eeuw”?
Het gaat om films uit de 21e eeuw, grofweg vanaf het jaar 2000 tot nu.
Wie heeft de lijst samengesteld?
De lijst is gebaseerd op stemmen van filmmakers, acteurs, critici en andere filmprofessionals wereldwijd.
Staan er ook recente films in de lijst?
Ja, onder andere Parasite en andere titels uit de jaren 2010 en 2020 zijn opgenomen.
Waarom ontbreken sommige populaire films?
De lijst focust op artistieke en culturele impact, niet op commercieel succes.
Is dit de definitieve beste-filmslijst?
Nee, film blijft subjectief. De lijst is vooral bedoeld als leidraad en gesprekstarter.
